W obliczu rosnących wymagań w zakresie efektywności energetycznej i bezpieczeństwa technicznego budynków, a także drastycznego wzrostu cen prądu, modernizacja wewnętrznej instalacji elektrycznej bywa koniecznością. Jak wykonać niezbędne przeróbki w obiektach użyteczności publicznej, by spełnić aktualne przepisy i normy, a dodatkowo zredukować koszty eksploatacji?

Sprawdź ograniczniki przepięć w hurtowni Onninen
Czym jest modernizacja instalacji elektrycznej?
Przez modernizację instalacji elektrycznej należy rozumieć prace polegające na jej rozbudowie, przebudowie lub remoncie. Aby przedsięwzięcie było zgodne z prawem, należy najpierw określić zakres robót budowlanych, ponieważ poszczególne przeróbki mogą wymagać spełnienia odmiennych przepisów i formalności. Planując remont lub przebudowę instalacji elektrycznej w budynku, nie trzeba dokonywać zgłoszenia ani uzyskiwać pozwolenia na budowę. Jedynie rozbudowa infrastruktury wiąże się z formalnościami charakterystycznymi dla budowy nowej instalacji. Prace modernizacyjne może przeprowadzić wyłącznie elektryk z uprawnieniami do wykonywania i odbioru instalacji elektrycznych, stosujący się do zapisów norm, przepisów prawa budowlanego i zasad sztuki budowlanej.
Dlaczego modernizacja w budynkach administracji publicznej często jest konieczna?
Polskie prawo budowlane nie nakłada bezwzględnego obowiązku modernizacji starej instalacji w każdym budynku użyteczności publicznej czy komercyjnym, jednak nakazuje jej utrzymywanie w dobrym stanie technicznym. Od stanu infrastruktury zależeć będą bezpieczeństwo i koszty utrzymania obiektu. Instalacje elektryczne sprzed kilkudziesięciu lat często:
- nie spełniają współczesnych standardów bezpieczeństwa,
- nie nadają się do zasilania nowoczesnych urządzeń elektrycznych,
- nie uwzględniają zapotrzebowania współczesnych użytkowników,
- generują większe straty energii, co podwyższa rachunki za prąd.
Modernizacja instalacji elektrycznej zmniejsza ryzyko awarii, pożaru i wybijania bezpieczników przy włączeniu większej ilości sprzętów. Pozwala też rozsądnie rozplanować łączniki i gniazda instalacyjne oraz stanowi bazę do wdrażania rozwiązań obniżających koszty eksploatacji. Należy pamiętać, że 30 lat temu stosowano przewody aluminiowe. Obecnie standardem są kable i przewody miedziane. Ponadto w rozdzielnicy musi dzisiaj znajdować się modułowa ochronna aparatura elektryczna. Nowoczesne instalacje elektryczne są projektowane pod kątem aktualnych i przyszłych obciążeń, łatwej rozbudowy oraz płynnej współpracy z instalacjami OZE i systemami smart home.
Podstawy prawne modernizacji instalacji elektrycznych w budynkach użyteczności publicznej
Instalacje elektryczne w Polsce powinny odpowiadać zarówno przepisom prawa krajowego, jak i normom technicznym. Normy nie stanowią źródła prawa, więc teoretycznie nie są obowiązkowe, jednak ich przestrzegania wymagają m.in. organy nadzoru budowlanego, rzeczoznawcy, projektanci, zakłady energetyczne oraz ubezpieczyciele.
Kluczowym aktem prawnym, regulującym zasady projektowania, wykonywania i nadzorowania robót budowlanych, w tym związanych z instalacjami elektrycznymi, jest Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. Przepisy dotyczące prowadzenia instalacji elektrycznych w budynkach znaleźć można także w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Rozporządzenie reguluje m.in. rozmieszczenie punktów świetlnych i gniazd elektrycznych, zasady ochrony przeciwporażeniowej, wykonanie przyłączy i uziemień oraz obciążenie obwodów. Natomiast do najważniejszych norm technicznych należą:
- PN-HD 60364 – Instalacje elektryczne niskiego napięcia,
- PN-EN 61439 – Rozdzielnice niskiego napięcia,
- PN-IEC 60364 – Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych.
Dokumenty te zawierają wytyczne na temat projektowania i wykonywania instalacji niskiego napięcia, doboru przewodów, aparatów, zabezpieczeń i urządzeń rozdzielczych, ochrony przeciwporażeniowej i przeciwpożarowej oraz konstrukcji i montażu rozdzielnic.
Jak zaplanować efektywną i ekonomiczną instalację elektryczną w budynkach administracji publicznej?
Zacząć należy od wyboru sprawdzonego wykonawcy, który zna przepisy i normy oraz stosuje technologie optymalizujące koszty zużycia energii elektrycznej. Plan modernizacji powinien uwzględniać rodzaj budynku oraz aktualne i przyszłe potrzeby użytkowników. Standardem stają się inteligentne systemy automatyzujące pracę instalacji budynkowych. W znaczącym obniżeniu kosztów eksploatacji pomagają instalacje OZE, które wkrótce mają stać się obowiązkowe także w gruntownie modernizowanych obiektach użyteczności publicznej.
Zapraszamy do hurtowni elektrycznej Onninen po urządzenia, komponenty i akcesoria spełniające wszelkie normy bezpieczeństwa i jakości. Zapewniamy profesjonalne doradztwo techniczne.
Nie, nie ma ustawowego obowiązku modernizacji, jednak starsze instalacje, tj. sprzed około 25-30 lat, zwykle nie spełniają dzisiejszych norm bezpieczeństwa i efektywności, więc ich modernizacja jest wysoce rekomendowana.
Nie rzadziej niż co 5 lat.
Okresowy przegląd instalacji elektrycznej kończy się sporządzeniem protokołu, które zawiera informacje o stanie technicznym i ewentualnych nieprawidłowościach, a także zalecenia.
Od 1 stycznia 2026 roku nowo powstające budynki użyteczności publicznej i komercyjne o pow. 250 m² i większej muszą być wyposażone w instalacje OZE. Dotyczy to także urzędów.
Do najczęściej stosowanych rozwiązań należą przewody wielożyłowe okrągłe typu YDY oraz przewody wielożyłowe płaskie typu YDYp. Zapewniają one niezawodny i bezpieczny przesył energii.