Oświetlenie medyczne i techniczne w placówkach zdrowotnych – jak dobrać rozwiązania do różnych stref obiektu?

Dodano: wtorek, 3.03.2026


W placówkach zdrowotnych właściwe oświetlenie jest warunkiem świadczenia pomocy medycznej na odpowiednim poziomie. Zapewnia bezpieczeństwo, wspiera komfort fizyczny i psychiczny pacjentów i personelu, pomaga budować przytulną, spokojną atmosferę oraz wpływa na estetykę wnętrz. W różnych pomieszczeniach mogą być potrzebne zupełnie inne rozwiązania oświetleniowe. Wyjaśniamy, jak dobrać oświetlenie do poszczególnych stref obiektu opieki zdrowotnej.

Oświetlenie szpitalne

Sprawdź oświetlenie w hurtowni Onninen

Oświetlenie placówek zdrowotnych a prawo

Projekt instalacji oświetleniowej w szpitalach, klinikach, przychodniach i innych placówkach zajmujących się pacjentem wymaga uwzględnienia specjalnych wytycznych, zawartych m.in. w normach PN-EN- 12464-1 (dot. oświetlenia miejsc pracy) oraz PN-EN 1838:2013 (dot. oświetlenia dróg ewakuacyjnych i obszarów otwartych). W zależności od przeznaczenia danego pomieszczenia i stref, stosowane będzie inne oświetlenie.

Na co zrócić uwagę, wybierając oświetlenie do placówki zdrowotnej?

W szpitalach, klinikach czy przychodniach znajdują pomieszczenia o różnym przeznaczeniu. W każdym potrzebne może być światło o nieco innym natężeniu i barwie. Dlatego do projektu instalacji oświetlenia w takich obiektach trzeba podejść indywidualnie.

Kluczowym parametrem jest natężenie światła mierzone w luksach (lx). Powinno odpowiadać poziomowi trudności zadań wzrokowych wykonywanych w danym miejscu. Światło o najwyższym natężeniu (1000 lx) wymagane jest na salach operacyjnych i w pracowniach diagnostycznych. Natomiast najsłabsze światło może znajdować się w salach chorych, poczekalniach, łazienkach i na korytarzach (200 lx). Podczas wyboru oświetlenia należy sprawdzić wskaźnik olśnienia UGR. Im wyższy UGR, tym większe jest ryzyko oślepienia i zmęczenia wzroku. W pomieszczeniach medycznych wartość UGR nie powinna przekraczać 19. Ważna jest także równomierność oświetlenia, czyli stosunek minimalnego natężenia światła do średniego natężenia dla danej powierzchni. W salach, w których wykonywane są badania i zabiegi, optymalna wartość to 0.7. Kolejny istotny parametr to współczynnik oddawania barw (CRI). Mówi on o tym – w skali od 0 do 100 – jak wiernie kolory są odwzorowane przez światło. Im jest wyższy, tym przedmioty w otoczeniu prezentują się naturalniej, bez fałszowania rzeczywistości. Wysoki współczynnik CRI, powyżej 90, jest obowiązkowy w salach przedoperacyjnych i operacyjnych, gabinetach zabiegowych i lekarskich, pokojach dla personelu i salach chorych. Nieco niższy wskaźnik CRI (wyższy niż 80) sprawdzi się w pomieszczeniach ogólnego użytku oraz przeznaczonych dla personelu.

Ponadto w placówkach medycznych duże znaczenie ma energooszczędność oświetlenia. W niektórych miejscach światło jest wykorzystywane przez całą dobę. Wysokiej jakości i dobrze dobrane oświetlenie LED pozwala znacząco obniżyć koszty eksploatacji budynku poprzez zmniejszenie zużycia energii elektrycznej oraz redukcję kosztów utrzymania instalacji oświetleniowej.

Optymalne oświetlenie sal operacyjnych i gabinetów lekarskich

W salach operacyjnych znajdują się specjalistyczne źródła światła, w tym lampy operacyjne i zabiegowe. Oświetlenie musi być tam odpowiednio silne – w polu głównym 1000 lx, a w polu operacyjnym nawet 100 000 lx, by umożliwić personelowi medycznemu bezpieczne i prawidłowe wykonywanie skomplikowanych procedur. Ponadto należy stosować źródła światła o jak najwyższym współczynniku oddawania barw (powyżej 90), ponieważ ułatwiają one realizację trudnych zadań wzrokowych. Z kolei optymalna barwa temperatura mieści się w przedziale 4000-5000 K. Zapewnia naturalny wygląd tkanek. Podobne zasady dotyczą oświetlenia gabinetów lekarskich i zabiegowych oraz laboratoriów.

W placówkach medycznych stosuje się oprawy o wysokim poziomie szczelności – minimum IP65. Są one odporne na wnikanie kurzu, pyłów i  innych zanieczyszczeń, a także na wilgoć i wodę, co sprawia, że można je bezpiecznie myć i dezynfekować. Oprawy powinny precyzyjnie przylegać do ścian i sufitów w miejscach łączenia.

Oświetlenie techniczne i awaryjne placówek zdrowotnych

W magazynach, serwerowniach, rozdzielniach czy schowkach stosuje się oświetlenie techniczne, które powinno być funkcjonalne i trwałe. W placówce zdrowotnej nie może zabraknąć także oświetlenia awaryjnego i ewakuacyjnego. W przypadku zaniku zasilania, zapewni ono bezpieczne opuszczenie budynku oraz umożliwi kontynuację niezbędnych procedur medycznych. Oprawy awaryjne są zintegrowane z systemem zasilania rezerwowego.

Projektujesz, wykonujesz lub modernizujesz instalacje elektryczne w budynkach służby zdrowia? W hurtowni elektrycznej Onninen na profesjonalistów czekają wysokiej jakości rozwiązania oświetleniowe, spełniające wymagania najtrudniejszych projektów. Zapewniamy specjalistyczne doradztwo zakupowe.

Sprawdź oświetlenie w hurtowni Onninen

  • Tak, obowiązują m.in. normy PN-EN- 12464-1 oraz PN-EN 1838:2013.

  • Wysoki współczynnik oddawania barw, powyżej 90 CRI, pozwala rzetelnie ocenić kolor skóry i tkanek, co ma kluczowe znaczenie w diagnostyce i leczeniu.

  • Nie jest to zalecane. Najlepiej sprawdzają się systemy wielostrefowe z oddzielnym oświetleniem ogólnym, nocnym i indywidualnym.

  • Zapewnia bezpieczną ewakuację i umożliwia kontynuację kluczowych procedur medycznych w przypadku nagłego zaniku zasilania.

  • Tak. Wysokiej jakości, odpowiednio dobrane oprawy LED emitują światło o wymaganych parametrach, są energooszczędne i posiadają długą żywotność.